Thừa phát lại – Công cụ pháp lý hiệu quả

21/08/2021

Thừa phát lại là người có đủ tiêu chuẩn được Nhà nước bổ nhiệm để thực hiện tống đạt, lập vi bằng, xác minh điều kiện thi hành án dân sự, tổ chức thi hành án dân sự theo quy định của Nghị định số 08/2020/NĐ-CP và pháp luật có liên quan.

Với sự phát triển của nền kinh tế thị trường, các quan hệ kinh tế, dân sự ngày càng đa dạng, phức tạp, dễ dẫn đến việc phát sinh nhiều tranh chấp, mâu thuẫn trong xã hội. Vì vậy, Nhà nước đã thực hiện xã hội hóa nhiều dịch vụ bổ trợ tư pháp như công chứng, giám định, thừa phát lại… để cung cấp các dịch vụ pháp lý, giúp cá nhân, tổ chức bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

Thực hiện Nghị quyết số 36/2012/QH13 ngày 23/11/2012 của Quốc Hội về việc tiếp tục thực hiện thí điểm chế định Thừa phát lại, ngày 25/3/2013 Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 510/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Tiếp tục thực hiện thí điểm chế định Thừa phát lại năm 2013, theo Quyết định 510/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ thì Vĩnh Phúc là 1 trong 12 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tiếp theo được lựa chọn mở rộng thực hiện thí điểm chế định thừa phát lại.

Trong giai đoạn thí điểm, UBND tỉnh đã cho phép thành lập 3 văn phòng thừa phát lại gồm Văn phòng Thừa phát lại Vĩnh Yên (nay là Văn phòng Thừa phát lại Trần Gia), Văn phòng Thừa phát lại Phúc Yên (nay là Văn phòng Thừa phát lại Hoàng Huy) và Văn phòng thừa phát lại Vĩnh Tường. Từ kết quả triển khai thực hiện thí điểm chế định Thừa phát lại, tại kỳ họp thứ 10 Quốc hội khóa XIII đã thông qua Nghị quyết số 107/2015/QH13 ngày 26/11/2015 về thực hiện chế định Thừa phát lại. Theo đó, Nghị quyết này cho phép chế định Thừa phát lại được thực hiện chính thức trong phạm vi cả nước kể từ ngày 01/01/2016.

Sau hơn 05 năm chính thức triển khai chế định Thừa phát lại theo Nghị quyết số 107/2015/QH13 của Quốc hội, ngày 08/01/2020 Chính phủ ban hành Nghị định số 08/2020/NĐ-CP về tổ chức và hoạt động của Thừa phát lại (Nghị định có hiệu lực thi hành kể từ ngày 24/02/2020, thay thế Nghị định số 61/2009/NĐ-CP và Nghị định số 135/2013/NĐ-CP. Thực hiện Nghị định số 08/2020/NĐ-CP ngày 08/02/2020 của Chính phủ về tổ chức và hoạt động của Thừa phát lại, ngày 23/3/2020, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 684/QĐ-UBND phê duyệt Đề án phát triển Văn phòng Thừa phát lại trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc giai đoạn 2021- 2030. Theo đó, trong giai đoạn từ năm 2021 - 2030, tỉnh phát triển thêm 8 văn phòng thừa phát lại. Đến nay, tỉnh đã thành lập thêm 02 Văn phòng, nâng tổng số Văn phòng Thừa phát lại trên địa bàn tỉnh lên 5 Văn phòng Thừa phát lại, với tổng số Thừa phát lại hành nghề tại các Văn phòng là 8 Thừa phát lại và 20 thư ký nghiệp vụ.

Trong quá trình hoạt động, các Văn phòng Thừa phát lại đã không ngừng xây dựng, kiện toàn đội ngũ thừa phát lại và thư ký nghiệp vụ đảm bảo về tiêu chuẩn theo quy định của pháp luật để phục vụ việc tống đạt, lập vi bằng, xác minh điều kiện thi hành án theo hướng ngày càng chuyên nghiệp hơn. Trong 5 năm (2016-2020), các văn phòng thừa phát lại đã lập được gần 3000 vi bằng; tống đạt hơn 200 nghìn văn bản... với tổng doanh thu đạt hơn 20 tỷ đồng.

Hoạt động của các văn phòng thừa phát lại đã giúp các tổ chức, cá nhân đảm bảo tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của mình trong đời sống dân sự, trong quan hệ với cơ quan quản lý nhà nước và trong quá trình tố tụng, góp phần giảm tải công việc, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác xét xử và thi hành án dân sự; xác lập, củng cố thêm chứng cứ pháp lý để người dân tự bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình khi tham gia các giao dịch và tham gia tố tụng.

Việc thực hiện chế định thừa phát lại tại tỉnh đã đáp ứng được những yêu cầu của các tổ chức, cá nhân, được cấp ủy, chính quyền và nhân dân đón nhận tích cực.

Tuy nhiên, trên thực tế, hoạt động Thừa phát lại hiện nay còn gặp nhiều khó khăn. Cụ thể, nhận thức của một số cơ quan, cán bộ và xã hội về chế định thừa phát lại còn nhiều hạn chế; đội ngũ Thừa phát lại còn mới, chưa nhiều kinh nghiệm, các kênh tuyên truyền chưa sâu rộng, người dân có nhu cầu nhưng chưa biết cách thức sử dụng công cụ pháp lý này để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Nhu cầu thực tế là có nhưng người dân vẫn chưa biết hoặc chưa hiểu rõ về hoạt động thừa phát lại nên chưa sử dụng nhiều. Nhiều người dân vẫn còn rất “bỡ ngỡ” về nghề thừa phát lại nói chung và hoạt động lập vi bằng nói riêng. Bên cạnh đó, đối với hoạt động tống đạt, tuy các tòa án có nhu cầu nhưng còn khó khăn về vấn đề kinh phí chi trả cho hoạt động tống đạt...

Thời gian tới, để người dân, tổ chức, doanh nghiệp hiểu, đồng thuận, ủng hộ, tin tưởng và sử dụng dịch vụ thừa phát lại, rất cần sự quan tâm, phối hợp kịp thời của các ngành hữu quan và các địa phương trong việc thực hiện chế định thừa phát lại, đặc biệt cần tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về thừa phát lại để người dân hiểu và sử dụng dịch vụ thừa phát lại như một công cụ pháp lý hiệu quả để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của mình./.

Minh Lượng

Các tin khác
Các tin đã đưa ngày: